Psychologia - Nie taki komputer straszny

Jak oswoić starsze osoby z komputerem i Internetem? Specjaliści przekonują, że nie jest to takie trudne jak mogłoby się wydawać.

– Kto dzwonił?

– Pani ze Stowarzyszenia. Nie może otworzyć załącznika.

– Poproś ją, żeby ściągnęła aktualizacje, to się jej otworzy.

– Ale to starsza pani i nie umie.

I wszystko jasne. Starszy człowiek plus komputer równa się kłopot. Przytoczona rozmowa biurowa i wytłumaczenie są autentyczne i prawdopodobnie nikogo nie dziwią. To przecież oczywiste, że wiekowa osoba w konfrontacji z najprostszym kłopotem komputerowym skazana jest na porażkę. Stereotyp, że komputer to domena młodych, wciąż pokutuje. Tymczasem liczba seniorów używających komputerów rośnie w szybkim tempie – w ostatnich latach zwiększyła się kilkakrotnie. Obecnie w Polsce z Internetu korzysta wciąż mniej niż 10 proc. osób starszych. W Szwecji i Holandii już ponad połowa osób w wieku 55+ surfuje po sieci. Okazuje się, że starsi ludzie wcale nie są bezradni wobec komputera, a kiedy już odkryją możliwości, jakie daje, zostają zapalonymi internautami i radzą sobie nie gorzej niż wielu młodych. Pani Krystyna, emerytowana nauczycielka dzięki Internetowi odnowiła znajomości sprzed lat.

– Na początku było trudniej i o wszystko pytałam córki, teraz radzę sobie sama – mówi pani Krystyna. Piotr, zanim wyjechał do Stanów, założył dziadkowi skype’a .

– Świetna sprawa ten Internet, rozmawiam z wnukiem, kiedy chcę i w dodatku widzę go na ekranie, kiedyś takie rzeczy można było zobaczyć tylko na filmach s-f. A obsługa wcale nie jest taka trudna – mówi przez skype’a dziadek Piotra.

Bez Internetu jak bez ręki

Umiejętność korzystania z komputera bardzo ułatwia życie osobom starszym. Mogą komunikować się z bliskimi, dokonywać zakupów, posługiwać się bankowością elektroniczną, planować podróże, wizyty u lekarza, czytać wiadomości, a nawet znaleźć oferty pracy i dowiedzieć się o możliwościach dorobienia do emerytury. Najdziwniejsza oferta pracy na forum dla osób starszych: Poszukujemy kobiety jeżdżącej na wrotkach lub rolkach chętnej do wystąpienia w spocie promocyjnym, w roli „czadowej babci”. Na szczęście nie brakuje też zwyczajnych ofert np. opiekunki do dziecka. Starsi ludzie chcący poznać wirtualny świat nie są skazani tylko na pomoc wnuków. Wbrew pozorom organizowanych jest sporo kursów komputerowych dla osób starszych. Takie kursy, na których seniorzy uczą się podstawowej obsługi komputera organizuje Fundacja dla Uniwersytetu Jagiellońskiego.

– Większość osób, które brały udział w naszych kursach, twierdzi, że znacznie poprawiła się ich jakość życia. Nie tylko potrafią oni bez niczyjej pomocy korzystać z dobrodziejstw, jakim jest Internet – komunikują się z bliskimi, mają dostęp do wielu ciekawych informacji, mogą robić zakupy bez wychodzenia w domu, ale czują się znacznie lepiej w świecie zdominowanym przez technologię. Nie są już wykluczeni społecznie, co daje im większą pewność siebie i ogromną radość – mówi Dominka Riahi, z Fundacji dla UJ, koordynator projektu „Sezon dla Seniora”, w ramach którego prowadzone są kursy. Jednym z największych projektów edukacyjnych tego rodzaju jest Akademia e-Seniora, projekt społeczny prowadzony przez firmę UPC, kierowany do osób po 50. roku życia. Działa w 9 miastach Polski, w tym w Krakowie.

Wszystko dla seniora

Naprzeciw potrzebom osób starszych wychodzi coraz więcej firm działających w sieci. Portale internetowe, prześcigają się w udogodnieniach dla osób starszych, stosują duże czcionki i ikony, czytelny układ. Powstają też strony przeznaczone wyłącznie dla osób starszych. – Przede wszystkim zwracamy uwagę na to, co sygnalizują nam nasi użytkownicy – jak w każdym przedsięwzięciu tego typu najważniejsza jest opinia tych, którzy korzystają z serwisu – mówi Joanna Gacka z serwisu senior.pl, największego polskiego serwisu internetowego, adresowanego do osób po 50. roku życia. Użytkownicy portalu mogą korzystać z wewnętrznego serwisu społecznościowego, który łączy w sobie funkcjonalności forum dyskusyjnego i serwisu blogowego.

– Nasi użytkownicy przez Internet umawiają się na spotkania, wakacje, wymieniają się ważnymi informacjami. Korzystają też ze sklepów internetowych i serwisów aukcyjnych, widząc dobrodziejstwo chociażby w dostawie do domu. Fora i grupy dyskusyjne dostarczają im informacji niezbędnych w kontaktach z urzędami, odpowiedzi na wiele pytań, a także pomocy w trudnych chwilach. Kiedy jakiś użytkownik zwierza się z ciężkiej sytuacji na przykład zdrowotnej, tworzą się na forum „grupy wsparcia” – opowiada redaktor Gacka.

Tomasz Zdun

„Najlepszą zachętą dla osób, które chcą przełamać strach przed edukacją w zakresie nowych technologii jest przykład rówieśnika, który zgłębia tę wiedzę. Najlepszymi ambasadorami naszych kursów są absolwenci, którzy zachęcają kolegów i koleżanki do wzięcia udziału w zajęciach. Bardzo ważne jest również wsparcie najbliższych – małżonków, dzieci, wnuków”.

Dagmara Krzesińska, koordynator projektu Akademia E-Seniora