Nauczyciel dorosłych

Trener, coach, doradca zawodowy to stosunkowo młode zawody. Obecnie są poszukiwaną grupą na rynku pracy, szczególnie od czasu kiedy edukacja dorosłych stała się w Polsce bardziej popularna.

Kim właściwie jest trener?

– To osoba która wspiera proces uczenia się osób dorosłych – tłumaczy Iwona Sołtysińska, zastępca kierownika Wszechnicy UJ ds. merytorycznych, trener i psycholog.

– Trener stymuluje proces uczenia się rozumianego jako dzielenie się doświadczeniami, kształtowanie postaw, przekazywanie wiedzy i umiejętności. Trener to osoba, która potrafi stworzyć środowisko uczenia się, tak żeby było przyjazne, a osoby uczące się były odpowiedzialne za ten proces – dodaje. Kompetencje trenerskie można zdobywać w różnych szkołach, które są obecne na rynku. Trenerami zostają absolwenci psychologii, ale również osoby z wykształceniem ekonomicznym czy technicznym (o tym, jak zostać dobrym trenerem, piszemy na str.4).

– Wymogów formalnych zawodu trenera do tej pory nie określono – wyjaśnia Sołtysińska.

– Kilkanaście lat temu większość osób, która działała na rynku trenerskim była samoukami albo brała udział w programach prowadzonych przez instytucje i ośrodki z zagranicy – opowiada o początkach zawodu trenera w Polsce przedstawicielka Wszechnicy UJ. Jak szybko można zostać trenerem? W Wszechnicy UJ można zapisać się na 100- godzinny kurs trenerski.

– Osoba, która kończy kurs, nie jest „gotowym trenerem”, podobnie jak nauczyciel, który dopiero skończył studia. Z pewnością nabywa dużo większej samoświadomości siebie w roli trenera, potrafi zaplanować proces uczenia i zdobywa podstawowe szlify w pracy z grupą – mówi Iwona Sołtysińska. Potem można kontynuować kształcenie. Wszechnica UJ opracowała program szkoleniowy dla trenerów składający się z ośmiu poziomów zaawansowania.

Coach

Studia na kierunku Coaching (więcej na temat zawodu coacha piszemy na str. 5) znajdują się w ofercie kilku uczelni wyższych z Krakowa. – Naszą propozycję kierujemy do coachów – praktyków oraz osób aspirujących do takiej roli, trenerów i konsultantów, doradców zawodowych, menedżerów i liderów zainteresowanych rozwojem swoich podwładnych, specjalistów i ekspertów różnych specjalności zainteresowanych dzieleniem się swoimi kompetencjami oraz osób odpowiedzialnych w organizacjach za rozwój innych ludzi – mówi Ewa Kielar, specjalista ds. promocji studiów podyplomowych w WSE im. ks. Józefa Tischnera w Krakowie. Nadrzędnym celem programu studiów jest przygotowanie słuchaczy do praktykowania coachingu zgodnie ze standardami ICF (International Coach Federation). Studia podyplomowe Coaching w Biznesie prowadzone na Uniwersytecie Ekonomicznym to pierwsze w Polsce studia z coachingu. Opracowane i realizowane są w oparciu o autorski program firmy szkoleniowej PERŁA Skarbnica Wiedzy i Umiejętności.

– Studia mają charakter zawodowo- praktyczny. Nastawione są głównie na kształtowanie konkretnych umiejętności, a nie przekazywanie wiedzy teoretycznej. Celem studiów jest dostarczenie konkretnych kompetencji do wykonywania zawodu coacha. Stąd materiały szkoleniowe uczestnicy dostają przed zajęciami celem zapoznania się z poruszanymi treściami, a na zajęciach ćwiczone są umiejętności – mówi Małgorzata Klimczyk, autor programu oraz kierownik merytoryczny studiów podyplomowych CwB. Podyplomowe studia z coachingu prowadzi również Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego.

– Uczestnicy studiów uczą się inspirować ludzi do rozwoju, odkrywać z ludźmi ich prawdziwy potencjał, ukierunkowywać ludzi na cel i działanie. Uczestnicząc w licznych treningowych sesjach coachingowych, mają dużo okazji do osobistego doświadczenia coachingu, a przez to do własnego rozwoju. Zostają wyposażeni w procesy i narzędzia coachingowe i nabierają swobody w ich korzystaniu. W rezultacie budują swój warsztat coacha i nabywają umiejętności podejmowania się roli coacha w różnorodnych środowiskach pracy – mówi Maja Wilczyńska, wykładowca i coach z firmy Business Coaching. (więcej na temat studiów w wersji internetowej artykułu).

Doradca zawodowy

Doradca zawodowy to stosunkowy młody zawód. Na początku 1957 r. poradnictwo zawodowe zostało włączone do systemu oświaty. – W 1991 r. powstało Stowarzyszenie Doradców Szkolnych i Zawodowych RP, zrzeszające specjalistów zajmujących się tematyką poradnictwa zawodowego w różnych instytucjach i resortach – mówi Joanna Rudnik, doradca zawodowy Centrum Informacji i Planowania Kariery Zawodowej w Wojewódzkim Urzędzie Pracy w Krakowie. Dziś doradcy pracują w urzędach pracy i firmach rekrutacyjno-doradczych. W jaki sposób można zostać doradcą?

– Do uzyskania kwalifikacji doradcy zawodowego służą studia podyplomowe na kierunku: doradztwo zawodowe. Kierunek ten jest dostępny na kilku krakowskich uczelniach wyższych (studia finansowane z funduszy unijnych bądź komercyjne). Natomiast bieżącą dostępność kierunku należy sprawdzać w momencie zainteresowania studiami. Wówczas w zależności od liczby chętnych, kierunek na danej uczelni rusza bądź nie – wyjaśnia Joanna Rudnik. Preferowane wykształcenie osób ubiegających się o kwalifikacje zawodowe doradcy zawodowego to humanistyczne (psychologia, socjologia, pedagogika itp.). Wymagane predyspozycje to m.in. umiejętność postępowania z ludźmi, empatia, odporność emocjonalna, unikanie rutyny i odpowiedzialność.

Joanna Jałowiec